Column | Loyaliteit is een flutkwaliteit
Loyaliteit wordt vaak gezien als een mooie karaktereigenschap, maar vanuit systemisch perspectief heeft deze ‘deugd’ een schaduwzijde die ons gevangen kan houden in schadelijke patronen.
Als kind heeft loyaliteit een duidelijke overlevingsfunctie: we zijn volledig afhankelijk van onze ouders. Deze onvoorwaardelijke loyaliteit zorgt ervoor dat we verzorgd en geliefd worden. Hoe groter de afhankelijkheid, hoe sterkende bereidheid jezelf op te offeren.
Destructieve loyaliteit
Als systemisch therapeut zie ik dagelijks hoe diep verankerde loyaliteit levens kan bepalen: je blijft in een relatie die niet goed voor je is omdat je de ander niet wilt kwetsen. Of je blijft een baan doen die je energie kost vanwege een hoog verantwoordelijkheidsgevoel. Je negeert je eigen behoeften uit angst dat je omgeving je grenzen niet respecteert. En zodra je wél voor jezelf kiest, steekt schuldgevoel de kop op.
We zijn zo gewend geraakt aan het pleasen van anderen, dat trouw zijn aan onszelf voelt als verraad. De loyaliteit die ooit nodig was, wordt destructief op het moment dat het je tegenhoudt in keuzes maken voor jezelf.
Loskomen van familiesystemen
Door inzicht te krijgen in je familiesysteem kun je als volwassene verantwoordelijkheid nemen voor het kind in jou dat nog steeds reageert vanuit verouderde overtuigingen. Want zolang jij niet op jouw plek in het systeem staat, werkt dit door in al je relaties.
Het hunkeren naar liefde, zoeken naar erkenning en het altijd maar zorgen voor anderen zijn voorbeelden van destructieve loyaliteit. Hoe je hiervan loskomt?
Durf jezelf te vragen: welke prijs betaal je voor die loyaliteit? Wat zou er gebeuren als je echt voor jezelf zou kiezen? Vaak zijn we bang voor gevolgen, terwijl die vooral in ons hoofd bestaan.
Kiezen voor jezelf
Bewust kiezen voor jezelf brengt je dichter bij wie je werkelijk bent. Het bevrijdt je van de patronen en geeft je de ruimte om keuzes te maken die passen bij jouw waarden en verlangens.
Loyaliteit is niet verkeerd, zolang het in balans is. Soms is het onvermijdelijk mensen teleur te stellen. En ja, dat schuldgevoel mag er zijn. Wat je ervoor terugkrijgt is waardevoller dan goedkeuring: de vrijheid om trouw te blijven aan jezelf
Dit artikel bevat betaalde content.
Lees ook
