Cultuur en uitgaan

Yvonne Sijpersma doet bodycasting: “Het is erg mooi om iets te maken dat een ander in vervoering brengt”

Door: Richard de Jonge

AKKRUM - Na een intense verzorging verloor Yvonne Sijpersma (59) uit Akkrum vier jaar geleden niet alleen haar man, maar ook haar baan. Dan heb je genoeg meegemaakt en heb je veel tijd om na te denken. Een handbeeld dat ze tijdens zijn ziekbed cadeau kregen van collega’s, bleek uiteindelijk haar toekomst.

De mal van het beeld is van alginaat, een hydrofiel polymeer dat uit zeewier wordt gemaakt.
De mal van het beeld is van alginaat, een hydrofiel polymeer dat uit zeewier wordt gemaakt. Richard de Jonge

“Toen we dat beeld kregen had ik nog een baan, maar ik dacht meteen: ‘Als ik dit nu eens zou kunnen gaan doen’, maar ik had geen tijd. Toen mijn man kwam te overlijden verloor ik meteen daarna ook mijn baan. En wat dan? Na zijn overlijden dacht ik: ‘Ik ga eerst een jaar goed rouwen en dan opbouwen’. Dan ga je een traject in, ga je nadenken, heb je gesprekken met een jobcoach, wat het beste bij je past. In die gesprekken kwam ook mijn creativiteit naar voren en heb ik besloten de opleiding bodycasten te volgen. Ik dacht: ‘Dat ga ik gewoon doen; we zien wel’.”

Meters maken
Yvonne maakte meters door mensen die haar en haar man hadden geholpen de moeilijke tijd door te komen, te vragen model te staan, waarbij ze als dank het beeld kregen. “Door het te doen heb ik veel geleerd en op die manier groeide ook mijn portfolio. Vanaf dat moment ben ik het gaan zien als werk, heb ik een website gemaakt en heb ik veel op beurzen, uitvaartfairs en tentoonstellingen gestaan om bekendheid te krijgen. En nu, vier jaar na zijn overlijden, gaat het erg goed.”


Ze heeft net een samenwerkingsverband afgesloten met Resoma, een dierenuitvaartcentrum maar dan op resomeergebied. Dat is een vorm van lijkbezorging waarbij stoffelijke resten van mens of dier onder druk met behulp van kaliumhydroxide worden opgelost in heet water. Resoma biedt in verschillende prijsklassen pakketten aan met daarin een beeld gemaakt door Yvonne Sijpersma

Vanuit eigen brein ontstaan
“De laatste tijd zit ik veel in de urnen, daar zou ik wel verder mee willen. Het is heel leuk om te maken en ook vanwege het verhaal erachter. Vaak is zo’n urn een hart, maar dan met handen erachter of eromheen.” Ze laat een paar voorbeelden zien met een hart waar de as van de overledene in komt, omsloten door een paar handen van de partner. Maar ze toont ook een hondenpoot die wordt vastgehouden door een hand, een knuffel die ze verhardt en kan worden gebruikt als urn of zo iets simpels als een tennisbal. Alles ontstaat vanuit haar eigen brein. Die creativiteit heeft ze altijd al gehad, volgens haarzelf. Zo volgde Yvonne een opleiding tot interieurarchitect, ontpopte zich in de schilderkunst en heeft ze een professionele carrière gehad in keukendesign.

“Het maken van een torso is erg leuk om te doen. Dat zou ik wel vaker willen, maar we zitten in Friesland. Hier zijn ze wat preutser”

Torso
Het casten hoeft natuurlijk niet alleen bij een overlijden. Je kunt ook je vriendschap of liefde voor iemand uitdrukken in twee handen die elkaar vasthouden, het eerste paar kinderschoentjes, een trofee of een torso. Aan de muur van haar atelier hangt hiervan een voorbeeld, een vrouwentorso in dit geval. Schuin van voren en dan slechts een deel met maar één borst, erg stijlvol gedaan. “Het maken van een torso is erg leuk om te doen. Dat zou ik wel vaker willen, maar we zitten in Friesland. Hier zijn ze wat preutser”, lacht Yvonne. “Maar voor iemand met borstkanker is dit natuurlijk een prachtige herinnering. Voor een man en vrouw heb ik op verzoek van de man een grote roestvast stalen ring laten maken. Daar heb centraal hun handen en daaronder een rood hart. Die man wilde hiermee zijn partner ten huwelijk vragen waarbij de ring dan op het hart ligt.” Hoe leuk is dat? Ze zijn er nog hoor: romantische mannen.”


Opdrachtgever voor dit beeld was een man die zijn vrouw ten huwelijk wilde vragen

Veel nagelaten
Yvonne Sijpersma, geboren en getogen in Sneek, is werkzaam bij een thuiszorgorganisatie voor senioren die zo lang mogelijk thuis willen blijven wonen, waarbij het accent ligt op persoonlijke aandacht en betekenisvolle ondersteuning; zowel praktisch als emotioneel, zoals dat zo fraai heet. Casten waarin ze haar creativiteit kwijt kan en het werken bij deze thuiszorgorganisatie waar haar sociale en (ver)zorgende kant ruimte krijgt, is voor haar een prima combi. “Mijn man heeft me veel nagelaten”, zegt ze. “Door het beeld dat we kregen ben ik met casting in aanraking gekomen en doordat ik een jaar mantelzorger was is ook die kant boven komen drijven. Dat dat in me zat heb ik nooit geweten, ik zat altijd aan de commerciële kant.”

Je krijgt iets tastbaars van iemand, dat is onuitwisbaar

Alginaat
Ze springt nog net niet uit haar stoel of uit haar vel als wordt gevraagd of gips het product is waarvan het beeld wordt gemaakt. Een stellig “Néééé!” is het antwoord. “Van twee componenten hars.” Ze pakt er een beeld bij en dat is inderdaad serieus zwaarder dan eentje van gips zou zijn. Handgemaakt, uniek en een herinnering voor eeuwig. De mal van het beeld is van alginaat, een hydrofiel polymeer dat uit zeewier wordt gemaakt. Misschien wel het belangrijkste bestanddeel, want dit zorgt voor de fraaie detaillering die de beelden zo bijzonder maken.

Tranen
Yvonne: “Het zijn prachtige reacties als mensen hun beeld krijgen. Tot tranen toe omdat ze de herkenning zien van de handen bijvoorbeeld. Het is erg mooi om iets te maken dat een ander in vervoering brengt. Dat geeft me een goed gevoel. Ik heb natuurlijk zelf ook die ervaring gehad toen wij dat beeld kregen. Je krijgt iets tastbaars van iemand, dat is onuitwisbaar.”


Uniek proces
‘Bodycasting’ of ‘Lifecasting’ is een uniek proces waarbij een afdruk van een lichaamsdeel omgezet wordt in een tastbaar beeld. De handen, het gezicht of de torso laten vastleggen als een exacte kopie, waarin alle details zichtbaar zijn zoals: rimpels, nagels, poriën.

Een kunstwerk samen met je gezin of geliefde, van jezelf of een beeld van je eigen lichaam. Alles is mogelijk met bodycasting. Zo maak je van je eigen lichaam een echt 3D kunstwerk. Een herinnering dat in een tastbaar beeld omgezet wordt, dat blijft en dat krijgt met de jaren steeds meer emotionele waarde.

Tekst en foto: Richard de Jonge

“Het maken van een torso is erg leuk om te doen. Dat zou ik wel vaker willen, maar we zitten in Friesland. Hier zijn ze wat preutser.”
Afbeelding
Afbeelding