Fryslân-ballon uit de vaart, na bijna veertig jaar eind voor een icoon
HEERENVEEN/JOURE – Na bijna veertig jaar is het doek gevallen voor de bekendste luchtballon van Friesland: de Fryslân-ballon. De ballon met de Friese vlag, geregistreerd als PH-JOU, is officieel uitgeschreven en mag niet meer de lucht in. Daarmee gaat een stuk Friese ballonvaartgeschiedenis met pensioen – een ballon die talloze verhalen en herinneringen met zich meedraagt.
Het idee voor een Friese luchtballon ontstond direct na de eerste editie van de Friese Ballonfeesten in 1986. “We zeiden toen: we moeten er zelf ook een hebben,” vertelt eigenaar Jan Bosma uit Heerenveen, die samen met de Vriendenclub de Vlecke het initiatief nam. “We hebben toen zelf allemaal wat geld gelapt.” Op 10 juli 1987 was de doopvaart van de PH-JOU een feit, met Commissaris van de Koningin Hans Wiegel als doopheer.
Drie generaties Bosma in de ballonmand. Foto Gewoan Dwaan / Douwe Bijlsma
Vaarten vol verhalen
Sindsdien verzamelde de ballon een schat aan herinneringen. Van een zenuwachtig bruidspaar dat in 1990 dacht te laat te komen voor hun feest, tot een chaotisch avontuur in Marokko waar de ballon voor de verjaardag van koning Hassan II werd ingezet. Bosma’s vrouw Liny herinnert zich vooral een emotioneel moment in Australië, toen een geëmigreerde Fries door de ballon weer in zijn moedertaal durfde te spreken: “De tranen liepen die man over de wangen dat hij weer Fries kon spreken.”
Foto Marjan Bos - Dijkstra
Ook humoristische momenten passeerden de revue. In 2017 ging de ballon viraal toen hij tijdens de Ballonfeesten net boven de ‘Er gaat niets boven Groningen’-ballon uitkwam. “Dat is puur toeval geweest,” lacht Bosma. “Maar we hebben er veel reacties op gehad en ook veel plezier van gehad.”
Dinie Bosma vaart de PH-JOU Foto Gewoan Dwaan / Douwe Bijlsma
Veiligheid voorop
Toch komt er nu een einde. “Ballonvaren moet een veilige sport zijn,” legt Bosma uit. “Als je je er niet meer vertrouwd in voelt, moet je ermee stoppen.” Wat er met de ballon zelf gebeurt, is nog niet duidelijk. “Er zit een groot stuk emotionele waarde bij, dus ik moet nog even kijken.”
De nieuwe Fryslân ballon - Foto Gewoan Dwaan - Douwe Bijlsma
Nieuwe generatie
Hoewel de PH-JOU met pensioen is, blijft de Friese vlag zichtbaar in de lucht. Tijdens de afgelopen Ballonfeesten werd de PH-TIF van het Noordelijk Ballonvaartcentrum in Joure gedoopt, ook met de Friese vlag. Of die ballon net zulke bijzondere verhalen zal opleveren als zijn voorganger, moet de toekomst uitwijzen.
Bron: Omrop Fryslân
