Vliegende zitzakken, krulbol en kaasrollen in Friesland
Twintig internationale teams bestaande uit in totaal ongeveer 200 deelnemers zullen van 3 tot en met 7 augustus traditionele sporten presenteren in Friesland. En dat zijn zeker niet de alledaagse sporten. Zo beoefenen de Hongaren de sport Vliegende zitzakken en komt het kaasrollen over vanuit Italië.
De deelnemende landen aan de eerste ESFAG zijn België, Groot-Brittannië, Denemarken, Finland, Italië, Spanje, Slovenië, Griekenland, Portugal, Duitsland, Polen, Hongarije, Ierland, Roemenië, Rusland, Schotland, Frankrijk, Nederland, Japan en de provincie Friesland. Friesland zal zes sporten presenteren. Dat zijn: Kaatsen, Schaatsen, Fierljeppen, Fries Dammen, Frysk Hynder en Skûtsjesilen. Martine van der Kloet is namens Sport Fryslân verantwoordelijk voor de communicatie van het evenement en is vooral trots dat alle sporten samenkomen in Sportstad Heerenveen.
Achterliggende gedachte
Van 3 tot en met 7 augustus zal een deel van Friesland en zeker Heereveen in het bijzonder in het teken staan van de ESFAG. Het groots opgezette sportspektakel waar vele bijzondere en spannende sporten uit vele verschillende landen een podium krijgen. Prachtig om naar te kijken en zeker ook om zelf uit te proberen. Hoewel de ESFAG zeker gaat om sportieve prestaties en er ook wedstrijden en toernooien worden georganiseerd is de achterliggende gedacht voor het organiseren van de ESFAG niet competitief. Martine: “Het gaat niet om het evenement zelf, maar vooral om de boodschap te verkondigen dat iedereen kan sporten. Meedoen, plezier hebben, samen nieuwe sporten ontdekken en beleven. Tijdens de ESFAG worden zoveel sporten gepresenteerd, daar zit echt voor iedereen wel wat bij. Ook voor kinderen die niet sporten en zeggen niets leuk te vinden. Je ziet vaak dat wanneer de kinderen iets doen wat ze echt leuk vinden, het energielevel om hoog schiet en dat heeft zijn weerslag op de gehele ontwikkeling van een kind.” In totaal passeren 50 verschillende sporten uit twintig landen de revue. Martine is vooral benieuwd naar de krijgskunsten uit onder andere Rusland en Japan.
Tijdens vergelijkbare sportevenementen is de huisvesting van de sporters en begeleiding vaak geregeld in nabijgelegen hotels. “En dat gaan we in Friesland anders doen”, zegt Martine vol trots. “We willen onze gasten ook graag kennis laten maken met de Friese cultuur en hoe kun je dat nou beter doen door onderdeel uit te maken van een Fries gezin? We hebben vele gezinnen bereid gevonden om onze buitenlandse gasten op te vangen en in het kader van Culturele Hoofdstad 2018 past dat uitstekend. De buitenlandse deelnemers vinden het geweldig en kijken uit naar het verblijf hier.”
Vliegende zitzakken en rollen met kaas
Hongarije brengt maar liefst tien traditionele sporten mee naar Friesland en daar zitten wel enkele hele bijzondere tussen. Misschien wel het meest in het oog springende onderdeel is de sport de Vliegende zitzakken. De sport laat zich als volgt omschrijven: Aan het uiteinde van een wip zit een mand met een zitzak. Jij staat aan de andere kant van de wip en laat de zitzak door de lucht vliegen door met een plof op de wip te gaan zitten. Aan jouw medespeler de taak om de vliegende zitzak veilig op te vangen voordat hij de grond raakt. Ook de Italianen brengen met het Kaasrollen een bijzonder en traditionele sport mee naar Friesland. Tijdens dit spel kun je je krachten botvieren op een Ruzzolone; een megagrote kaas. Met behulp van een leren riem moet je de kaas een zo groot mogelijke zwieper geven en de kaas de juiste richting meegeven. De speler of het team dat de route in de minste beurten aflegt, wint dit kaasspel.
Onze Zuiderburen presenteren tijdens de Esfag drie verschillende sporten. Pieter Loosveldt, sportbegeleider van de Vlaamse traditionele Sporten, praat vol passie over de drie inzendingen. “Onze drie inzendingen zijn bijzonder in België, en dan vooral in Vlaanderen, omdat deze daar hun oorsprong ook hebben. Vaak gaat het om sporten waarbij één bepaald oprichtingsjaar en één bepaalde locatie moeilijk te duiden zijn. Er zijn ook talloze varianten over de ganse wereld. Er wordt echter aangenomen dat deze drie specifieke onderdelen hun oorsprong hebben in onze contreien en hier dan ook het meest beoefend worden. Dit maakt deze sporten zo bijzonder voor Vlaanderen.” Pieter neemt kort de drie sporten met ons door:
- Staande Wip: ontstaan ergens in de Middeleeuwen (precieze datum en locatie moeilijk te bepalen onder andere wegens vele varianten boogschieten). De KNBBW (Koninklijke Nationale Bond der Belgische Wipschutters vzw) werd opgericht in 1908 en telt zo’n 200 Vlaamse schuttersmaatschappijen en 4500 leden.
- Krulbol: midden 19e eeuw gebruik van de term krulbol, varianten bestonden al veel langer (Middeleeuwen). Er zijn twee federaties: de Belgische Krulbolbond (ontstaan 1987) en de Vlaamse Krulbolbond (ontstaan 1988), die samen 1000 leden tellen.
- Krachtbal: ontstaan in de jaren ’60 te Brugge, een sportleraar wilde de ‘saaie’ oefeningen van de Zweedse gymnastiek, die met een medicijnbal werden uitgevoerd, aantrekkelijker maken. Momenteel in Vlaanderen zo’n 50 clubs en 2000 beoefenaars in competitie.
Net zoals alle andere sporten zullen de drie traditioneel Belgische sporten verspreid over de vijf dagen op verschillende locaties gepresenteerd worden. “Wat je van ons kunt verwachten? Wij geven initiaties van deze drie Vlaamse sporten. Hierbij zullen wij de mensen de spelregels uitleggen alsook bepaalde technieken om de sport op een goede manier te beoefenen. Uiteraard kan men deze sporten meteen ook uitproberen en wie weet… krijgt men wel de kriebel van deze Vlaamse sporten te pakken!”
Zelf meedoen
Op 3 augustus varen delegaties van de internationale teams en de Friese sporten mee tijdens de vlootschouw in Sneek door de sfeervol verlichte grachten. Honderden bootjes, knallende muziek en volop feest. De speakers geven een uitgebreide toelichting op de sporten en de teams. De vlootschouw eindigt met een groot vuurwerk. Een knallend begin van de eerste European Sports for All Games. Al op drie augustus wordt er in verschillende Friese steden en dorpen afgetrapt met wedstrijden en clinics. Zo staat in Franeker het Europees kampioenschap Wallball op het programma en kun je in Witmarsum de Lowland games aanschouwen.
Het evenement wordt afgesloten op 7 augustus in Heerenveen. Met een knallend feest en eindceremonie komt dan een einde aan de allereerste ESFAG. Het complete programma is te vinden op www.sportsforall2018.eu.
Lees ook
