Gemeenteraad Heerenveen werkt binnenstebuiten
Al voor de zomervakantie moet er een toekomstvisie voor het centrum van Heerenveen op tafel liggen, dat door de belanghebbenden zelf is geformuleerd.
Vorig jaar juni werd er door de voltallige gemeenteraad van Heerenveen gekozen voor het zogenaamde thematische raadsakkoord. De Heerenveense gemeenteraad wil meer ruimte geven aan initiatieven en betrokkenheid van de samenleving. De raad wil samen met de inwoners plannen maken over hun directe leefomgeving. Roelf van der Woude en Sybrig Sijtsma stonden aan de wieg van het thematisch raadsakkoord en praten vol enthousiasme over de twee onderwerpen waarvoor de inwoners en andere belanghebbenden plannen gaan maken. Dat zijn de energietransitie als onderdeel van de verduurzaming van Heerenveen en de ontwikkeling van het centrum van de plaats Heerenveen. “We willen daarbij dus de deskundigheid en de kennis, die bij de bevolking ligt, benutten. Daarnaast heeft dit proces als extra voordeel dat het draagvlak voor de gekozen oplossing breed zal zijn”, benadrukt Sybrig Sijtsma.
Binnenstebuiten
De klassieke, hiërarchieke weg van besluitvorming, waarbij de gemeente de oplossing leverde voor een probleem, had vaak onvrede tot gevolg en leidde tot vermindering van de betrokkenheid van inwoners bij de lokale politiek. Daarom ook worden er in het thematisch raadsakkoord andere wegen bewandeld, waarbij de bevolking en andere belanghebbenden zelf een cruciale rol spelen. Simpel verwoord wordt het probleem van de raadszaal verplaatst naar de buitenwereld en de belanghebbenden worden uitgenodigd om met oplossingen te komen. De nieuwe democratie.
Energietransitie
Een instrument, waarmee het proces van het onderwerp ‘energietransitie’ wordt ‘aangevlogen’ is bijvoorbeeld door gebruik te maken van een zogenaamde ‘proeftuin’. De gemeenteraad wijst daarbij een gebied(je) aan, een proeftuin, waar de energietransitie uitgevoerd gaat worden. De raad geeft vooraf de wettelijke, financiële, juridische en tijdskaders aan, maar de belanghebbenden binnen die proeftuin maken met professionele ondersteuning van de gemeente een plan van aanpak, waarbij ze binnen ‘de lijntjes moeten kleuren’ van de door de raad aangegeven kaders. De rol van de gemeenteraad is vervolgens om te toetsen of dat daadwerkelijk het geval is geweest. En geeft er vervolgens ‘een klap op’.
Roelf van der Woude: “Dat klinkt vrij simpel, maar vergeet niet dat de raad vooraf de kaders moet vaststellen. Dat is best een lastig proces, niet in de laatste plaats omdat het een werkwijze is waarin we weinig tot geen ervaring hebben. Maar voorwaarde is wel dat die kaders waterdicht zijn, want je kunt achteraf niet meer terug. En dat is best spannend.”
Toekomstvisie centrum
Voor het toekomstbestendig maken van het centrum van Heerenveen wordt gebruik gemaakt van een andere werkvorm, de zogenaamde ‘G1000 top’. Daar is landelijk al veel ervaring mee opgedaan. In de G1000 of burgertop, gaan inwoners en betrokkenen met elkaar in gesprek gaan over de toekomst van het centrum van Heerenveen. De deelnemers kiezen met elkaar de onderwerpen, werken deze uit en maken een keuze uit de voorgestelde oplossingen.
Pionieren
“We willen ons op voorhand dus niet vastleggen op één vaste werkwijze”, legt Sybrig uit. “Omdat er misschien wel meer wegen zijn, die naar Rome leiden. Daar zullen we ervaring mee op moeten doen. Pionieren om op de meest effectieve manier enerzijds het probleem op te lossen en er anderzijds een zo groot mogelijk deel van je inwoners bij te betrekken.
Voor elke werkwijze geldt overigens dat het proces in de gaten wordt gehouden door een onafhankelijke begeleidingscommissie om te kunnen vaststellen welke aanpak wel of niet werkt voor een gegeven probleem.”
Werkwijze van de G1000-top
Roelf van der Woude: “Begin januari heeft een vijfde, willekeurig gekozen, deel van de bevolking van de gemeente Heerenveen een brief in de bus gekregen, waarin ze wordt uitgenodigd om mee te werken aan de G1000 top over de ontwikkeling van het centrum van Heerenveen. Want het centrum is aan een opknapbeurt toe en dat centrum is niet alleen van de gemeente, de winkeliers en de vastgoedeigenaren, maar net zo goed van en voor de 51.000 inwoners van de gemeente. Waarbij een respectabel aantal van die inwoners dus het volste recht heeft om mee te denken en te praten over de toekomst van dat centrum.”
“Uiteindelijk is het de bedoeling dat op 9 februari in totaal 320 mensen (grootte van de streefgroep) uit de verschillende belangengroeperingen in de sporthal achter het Kei college (Dominee Kingweg 10 in Heerenveen) met elkaar in gesprek gaan om uiteindelijk de bouwstenen aan te leveren voor de toekomstvisie van het centrum van Heerenveen. De groep bestaat uit de volgende belanghebbenden: 40 ondernemers, 20 ambtenaren, 20 raadsleden, 40 vrijdenkers en 200 inwoners”
Marc Jense vult aan: “De groepsleden worden op de eerste dag geïnformeerd over de werkwijze en er worden onderwerpen geïnventariseerd die aan de orde zouden moeten komen. Uit de lijst met ideeën wordt een keuze gemaakt, waarmee de zogenaamde werkateliers, die worden ingedeeld op basis van de belangstelling van de deelnemers, concreet aan de slag gaan. Ieder werkatelier heeft een zogenaamde tafelsecretaris, een persoon die de discussie in goede banen leidt, de ideeën op papier zet en uiteindelijk de discussie richting concrete bouwstenen stuurt.”
“Wanneer er professionele ondersteuning nodig is, of men ergens een werkbezoek wil brengen, wordt dat gefaciliteerd door de gemeente. In een aantal vervolgbijeenkomsten wordt door de werkateliers gedetailleerde en doorwrochte bouwstenen aangeleverd aan de burgerraad, die een besluit neemt welke voorstellen uiteindelijk mee worden genomen in de toekomstvisie. De gemeenteraad toetst de visie aan een aantal haalbaarheidscriteria om er vervolgens ‘een klap op te geven’.”
Over één ding zijn de drie gesprekspartners het roerend eens: “We gaan een spannende, leuke, maar ook drukke periode tegemoet …” Wordt vervolgd.
