Jacoba Pries (19) reed in een oude Volvo naar Gambia en gaf er autotechniekles

Jacoba is gek op auto’s en techniek. Zowel als kind, op school en nu op haar werk, zit ze altijd tussen de mannen.

Haar eerste levensjaren bracht Jacoba Pries in Koudum door. “Mijn vader had een landbouwmechanisatiebedrijf”, vertelt ze. “Ons huis zat aan het bedrijf vast. We hoefden de roldeur maar open te doen en we stonden in de garage. Met mijn broers Jason, een jaar ouder, en Collin, twee jaar jonger, fietsten we op traptractortjes in de garage en we speelden met zijn drieën op het terrein waar de landbouwmachines stonden. Ik had wel poppen, kralen en dat soort spullen, maar ik speelde liever met de legoblokjes en duplo van mijn broers.”

Specialist mobiele techniek

Toen ze acht jaar was gingen haar ouders scheiden en vervolgens heeft Jacoba ‘overal en nergens’ in Friesland gewoond. Totdat ze weer bij haar vader in Koudum terechtkwam. Vanuit daar begon ze in 2019 de studie specialist mobiele techniek op het Friesland College. “Het was anderhalf uur heen met de bus naar Heerenveen, en anderhalf uur terug. Een lange rit, maar in de bus kon ik mooi mijn huiswerk doen”, vertelt ze. “Specialist mobiele techniek is een heel brede opleiding. We kregen van elk stukje techniek iets mee, van elektro tot hydrauliek tot pneumatiek. De opleiding bestaat nog niet zo lang. Wij waren de derde lichting, en ik ben de enige vrouw in Nederland met dit diploma.” Lachend: “Ik houd ervan om me te onderscheiden van de rest.”

‘Go for Africa’

“In het derde studiejaar kregen we de kans om als stage naar Gambia te gaan,” vervolgt Jacoba, “maar toen kwam corona en daarom hebben wij in het vierde jaar nog eens die optie gekregen. Begin oktober vorig jaar moesten we laten weten of we mee wilden. De laatste dag dat we ons konden opgeven was 3 oktober, en die dag had ik mijn rijexamen. Gelukkig slaagde ik en kon ik mee, want het avontuur sprak mij heel erg aan.”

Begin dit jaar vertrokken Jacoba en haar reisgenoten Jelte en Harm in een oude Volvo, die ze ‘Afrika proof’ hadden gemaakt, richting Gambia. Ze waren niet de enigen; een colonne van 26 volgepakte auto’s reed onder de vlag van ‘Go for Africa’ (deze organisatie verzorgt avontuurlijke stages – red.) zuidwaarts. “Op het dak van de auto hadden we bakken met tenten en kampeerspullen, een sponsorbak met spullen om weg te geven, en blikvoer voor onszelf. We hebben onderweg heel vaak snert en knakworsten gegeten. Eén keer hebben we autopech gehad. Op de eerste dag in Marokko kwam er allemaal stoom onder de motorkap vandaan; de accu was te warm geworden. De volgende dag hebben we een accu bij een garage gehaald, die geplaatst en toen konden we weer verder.”

Militaire begeleiding

Na Marokko moesten ze Mauritanië doorkruisen, een land dat niet bepaald bekend staat als veilig. Daarom kreeg de groep militaire begeleiding. “Voor en achter ons reed een pick-up met zes militairen. Die hebben ons vier dagen begeleid. Dat was wel bijzonder. Dan zet je je tentje op of je pakt je auto uit om het kampeerplekje klaar te maken en dan zie je verderop militairen staan met hun geweren.

Via Senegal reden we naar Gambia en na drie weken kwamen we aan in het dorp Tanji, onze eindbestemming. Daar bleek dat de docent dacht dat wij installatietechniek gingen geven, maar wij hadden lessen autotechniek voorbereid. Wij kwamen er al vrij snel achter dat onze leerlingen de tafels niet kenden en dat ze niet tot dertig konden tellen. Daarom zijn we les gaan geven in de tafels, maar we hebben ook aangegeven dat we niet gekomen waren om hen dit te leren. Hier konden wij geen examen in doen. Na drie weken zijn we naar een soort high school gegaan waar we autotechniek konden geven aan studenten van vijftien, zestien jaar.”

Out of the box denken

“Wat opviel is dat zij heel erg out of the box denken, omdat ze niks hebben. En dat wij vinden dat iets zus of zo hoort, terwijl zij gewoon doen wat hen handig lijkt. Jelte was bijvoorbeeld met een student aan het sleutelen en die ging bovenop de motor zitten, omdat hij bij een boutje moest komen. Dat zouden wij nooit bij een auto van een klant doen.

In Nederland is het schoolsysteem vrij goed geregeld en als je klaar bent met school ga je werken en geld verdienen. Dat is daar niet het geval. Verder viel op dat iedereen daar heel klein leeft. Als je iets nodig hebt, vraag je de buurvrouw of de persoon die naast je staat. Het is heel compact, en iedereen hoort er bij. Het maakt niet uit wie je bent of waar je vandaan komt. Als je blank bent val je wel op, maar wij waren hartstikke welkom. Als je door een dorp rijdt, klimmen kinderen boven op je auto en roepen ze: ‘Hello, how are you, toubab?’ Toubab betekent blanke. De reis en alles eromheen zal me altijd bijblijven. De locals die ik heb leren kennen, en de jongens die meereden. Je wordt zo hecht met elkaar. Dat is gewoon heel mooi.”

Een auto is vrijheid

Op zaterdag en in vakanties werkte Jacoba al bij Hoekstra Truck & Trailer Service in Grou. Nadat ze uit Afrika terugkwam kreeg ze er een contract aangeboden. “Ik ben de enige vrouwelijke monteur. Ik vind het leuk om met mannen te werken. Ze zijn lekker nuchter, zeggen waar het op staat, en je kunt mooi met hen ouwehoeren. Dat kun je met vrouwen ook, maar die ouwehoeren op een andere manier, en dat ben ik niet gewend. Ik heb van jongs af aan tussen de mannen gezeten. Tussen mijn broers, en in de klas was ik ook meestal het enige meisje. Ik ben niet heel veel anders gewend.

Wat ik leuk vind aan auto’s is de vrijheid die je hebt als je autorijdt. Je kunt lekker je ding doen. Ook kun je heel veel aanpassen aan een auto, zodat het echt jouw smaak wordt. Je kunt hem verlagen, verhogen, donkere koplampen nemen of niet, je kunt er ledstrips onder bouwen, noem maar op. Wat ik leuk vind aan techniek is dat het dingen gemakkelijker maakt; techniek helpt de mens. En ik vind het interessant om te weten hoe iets werkt. Hoe zit dit, hoe zit dat? Kan ik dit uit elkaar halen en kan ik het weer in elkaar zetten? En werkt het dan weer zoals het hoort te werken? Techniek is zo breed, en techniek innoveert. Techniek wordt altijd slimmer en beter gemaakt.”

Vrachtwagenrijbewijs

“Ik wil graag mijn vrachtwagenrijbewijs halen en misschien wil ik in de toekomst vrachtwagenchauffeur worden, maar eerst wil ik in de garage alles kunnen wat die mannen kunnen. Ik heb een aantal collega’s waar ik echt tegenop kijk. Die weten heel veel en kunnen heel veel. Ik probeer al het goede van mijn collega’s bij elkaar te schrapen en er mijn eigen draai aan te geven. In een garage werken is lichamelijk wel zwaar werk. Je staat de hele dag, en als je een boutje niet loskrijgt moet je er veel energie insteken om hem wel los te krijgen of als je met een hamer moet slaan… Ik heb een stuk minder kracht dan mannen, dus het kost mij meer energie. Daar loop ik wel tegenaan, maar het is te doen.”

Groepsapp Famtechnic

“Met mijn beste vriendin ben ik de groepsapp Femtechnic begonnen voor meiden die in de techniek werken. We merkten dat vrouwen in de techniek weinig contact hebben met andere vrouwen in de techniek. Nu zitten we met een clubje van dertig meiden uit heel Nederland in een groepsapp. We praten met elkaar en zo nu en dan zoeken we elkaar op; er zijn heel hechte vriendschappen uit ontstaan. Door mijn examens en het opstarten van mijn werk ligt het een beetje stil, maar ik wil er wel weer meer mee gaan doen.”

Samenwonen

“Tijdens de reis naar Gambia heb ik ook mijn vriend leren kennen. We hebben nu drie maanden verkering. Hij woont in Boxtel, maar we vinden allebei autorijden niet erg. In Gambia moesten we anderhalf uur rijden naar de pinautomaat; hier is het twee uur rijden om elkaar een weekend te zien.

Mijn droom is om ooit samen te wonen en ik hoop dat het met déze vriend is. Als Jordy en ik een jaar een relatie hebben, wil ik er weleens over na gaan denken, want samenwonen lijkt mij heel leuk. En ik wil ooit een gezinnetje te stichten. Ook zouden Jordy en ik heel graag nog eens als privérijder aan Go For Africa meedoen en dan als begeleider van een team jongeren mee gaan. Dat lijkt ons ontzettend leuk.”

Door: Lutske Bonsma