Algemeen

Struikelsteen voor Salomon Machiel Noach gelegd aan de Burgemeester Falkenaweg

Door: Dennis Stoelwinder

HEERENVEEN - Dinsdagmiddag is voor de woning aan de Burg. Falkenaweg 131 een struikelsteen ( ook bekend als stroffelstien en Stolperstein ) gelegd ter nagedachtenis aan Salomon Machiel Noach die daar heeft gewoond.

Struikelsteen voor Salomon Machiel Noach gelegd aan de Burgemeester Falkenaweg
Struikelsteen voor Salomon Machiel Noach gelegd aan de Burgemeester Falkenaweg Foto: Peter Wouda

De steen is gelegd door Gerard van der Werf, actief bij de Stichting Historie Heerenveen en initiatiefnemer van het leggen van struikelstenen in de gemeente Heerenveen. Struikelstenen zijn bedacht door de Duitse kunstenaar Gunter Demnig, en worden overal in Europa gelegd ter nagedachtenis aan de slachtoffers van het nationaalsocialisme.

De Stichting Historie Heerenveen vindt het belangrijk dat de naam Salomon Noach blijvend zal worden herinnerd. Daar draagt deze struikelsteen aan bij, waarbij het hardop voorlezen van de naam bij het passeren van de steen zal helpen.

De ruim 30 aanwezigen, waaronder wethouders Hedwich Rinkes en Gerrie Rozema van de gemeente Heerenveen, luisterden naar het levensverhaal van Noach, geschreven en voorgelezen door Klaas Pereboom:

Salomon Machiel Noach

Noach is geboren op 31 december 1879 in Deventer. Hij vestigde zich in 1910 in Heerenveen als leraar Nederlandse Taal- en Letterkunde aan de Rijks HBS aan de Fok. Hij trouwde op 7 augustus 1923 met met de niet-Joodse zang- en muzieklerares Jacoba Johanna Waage.

Sal Noach werkte altijd achter de schermen mee aan de jaarlijkse feestavond in het Posthuis als regisseur van toneelstukken. Zijn vrouw Johanna Jacoba Waage was zanglerares en pianiste hielp hem daarbij. Bij het 60-jarig bestaan schreef Noach het jubileumlied en een toneelstuk. Johanna dirigeerde het jubileumkoor.

In november 1940, in de eerste maanden van de Tweede Wereldoorlog, werd hij al ontheven van zijn functie als leraar. Hij leverde daarna bijdragen aan literaire tijdschriften, vooral over Frederik van Eeden maar na instelling van de Kuluurkamer in 1941 moest hij ook daarmee noodgedwongen stoppen

Eind 1942 werd hij opgenomen in het ziekenhuis i.v.m. een prostaataandoening. Dit wat eigenlijk een soort onderduik, want hij had een aantal kritische artikelen over nazi-lectuur geschreven. 

V.l.n.r. Hans Edens, Piet Wildschut, Klaas Peereboom en Gerard van der Werf bij de legging van de struikelsteen
Struikelsteen voor Salomon Machiel Noach gelegd
Struikelsteen voor Salomon Machiel Noach gelegd